Towarzystwo Przyjaciół Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego jest stowarzyszeniem o charakterze międzynarodowym z siedzibą w budynku Muzeum w Krakowie, przy ul. Piłsudskiego 12. Towarzystwo zostało założone w 1996 r. aby doprowadzić do szerokiego udostępnienia zbiorów Rodziny Czapskich w Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego (stanowiącego oddział Muzeum Narodowego), a także w celu wspierania kolekcji i jej pomnażania oraz poszerzania o zbiory związane z działalnością członków Rodziny Czapskich.

Powyższe cele Towarzystwo realizuje m.in. poprzez wspieranie inicjatyw wystawienniczych, prowadzenie działalności naukowo-badawczej i wydawniczej w Polsce i za granicą, poszukiwanie finansowego wsparcia na rzecz Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego oraz współpracę z Dyrekcją Muzeum Narodowego w Krakowie.

W roku 2003 Towarzystwo partycypowało w publikacji towarzyszącej wystawie Memoriae Donatorum i noszącej ten sam tytuł, przygotowanej przez Gabinet Numizmatyczny Muzeum Narodowego w Krakowie i wydanej przez MNK. Prezes Towarzystwa, Henryk Woźniakowski, w zamieszczonym w tym zeszycie tekście pt. Muzeum Czapskich - dar i zobowiązanie przypomniał, jak wielka odpowiedzialność wiąże się z hojnym darem Rodziny Czapskich, stanowiącym trzon kolekcji numizmatycznej.

Najnowszą inicjatywą Towarzystwa jest dofinansowanie wydawanego Muzeum Narodowe w Krakowie czasopisma numizmatycznego Notae Numismaticae - Zapiski Numizmatyczne. Czasopismo to, przygotowywane w głównej mierze przez pracowników Gabinetu Numizmatycznego MNK propaguje w świecie zbiory numizmatyczne oraz Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego.

Zarząd Towarzystwa:

Jarosław Bodzek, Jacek Budyn, Paweł Kłoczowski, Henryk Woźniakowski

Adres do korespondencji:

Henryk Woźniakowski, ul. Kościuszki 37, 30-105 Kraków
Tel. +48 12 61 99 501
Fax + 48 12 61 99 502
e-mail henrykwo@znak.com.pl

Konto:

Bank Spółdzielczy Rzemiosła, Kraków
14 8589 0006 0000 0011 0897 0001

Henryk Woźniakowski

Rok 2003 pozostanie zapewne w historii Polski jedną z tych wielkich dat, w których decydowały się losy naszego kraju. Należy mieć nadzieję, że na narodowych tablicach, mieszczących lata klęsk i triumfów, rok 2003 znajdzie się po stronie zwycięstw. Stoimy oto u wrót zjednoczonej Europy. I choć jest całkowitym przypadkiem, że rok, w którym Polacy mają zdecydować o swej europejskiej przyszłości, zbiega się z setną rocznicą przekazania zbiorów Emeryka Hutten-Czapskiego społeczeństwu, to przypadek ów pełen jest symbolicznego sensu. To przecież właśnie dziś padają pytania: z czym, z jakim bagażem wchodzimy do Europy? Co chcemy dać Europie? Co czynić mamy, żeby w Europie nie tylko nie utracić naszej zbiorowej, historycznej tożsamości ale ją rozwinąć? I coraz mocniej przebija się do naszej świadomości fakt, że tym, co do Europy wnosimy, tym, co będzie naszym oparciem i źródłem poczucia wartości jest przede wszystkim kultura i narodowe dziedzictwo, zawarte w historycznej pamięci i w jej materialnym substracie, będącym kultury polskiej naocznym wyrazem.

Wejście do Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego (pawilon), pocz. XX wieku.

Emeryk Hutten-Czapski był głęboko świadomy mechanizmów pamięci historycznej, jej znaczenia dla zachowania tożsamości. Świadczy o tym przede wszystkim ewolucja i charakter jego kolekcji, ufundowanie prywatnego muzeum w Krakowie i zrealizowana przez spadkobierców wola przekazania zbiorów społeczeństwu wraz z mieszczącym je pałacem i pawilonem oraz sentencją, którą kazał wyryć na jego froncie: "Monumentis Patriae naufragio ereptis" (Pamiątkom ojczystym ocalonym z katastrofy). Pasja kolekcjonerska Czapskiego obejmowała wiele dziedzin związanych z dziejami Polski, ze sztuką i rzemiosłem artystycznym (ryciny, rysunki, rękopisy, druki bibliofilskie, militaria, tkaniny, szkło itp.) ale skoncentrowała się przede wszystkim w sposób najbardziej systematyczny i podbudowany naukowo w dziedzinie numizmatyki. Zbiór Czapskiego stanowiący trzon kolekcji numizmatycznej Muzeum Narodowego w Krakowie jest niezwykle cenny sam w sobie, lecz także ma nieocenioną wartość jako świadectwo dziejów wielonarodowej Rzeczpospolitej. "Nummi nervus rerum. Nummi gestorum testae" (Monety nerwem rzeczy. Monety świadkami czynów) - ten epigraf ostatniego, piątego tomu Catalogue de la collection des medailles et monnaies Polonaises autorstwa Emeryka i jego żony, Elżbiety z Meyendorffów pokazuje, jak bliskie było Czapskiemu to spojrzenie. Niezależnie od tego, z jakiego punktu widzenia patrzymy na kolekcję Czapskiego i czego w niej poszukujemy: walorów historycznych, artystycznych, kolekcjonerskich, materialnych czy moralno-patriotycznych, dochodzimy do przekonania, że jest ona skarbem. Jest wszelako skarbem ukrytym, niedostępnym dla społeczeństwa, czego nie są w stanie zmienić czasowe wystawy, nawet przygotowywane z wielkim pietyzmem, takie jak obecna lub w krakowskim Arsenale Emeryk Hutten -Czapski - wystawa kolekcji w stulecie śmierci w 1997 roku czy trzy lata później tamże Widoki miast na monetach i medalach. Zaś "skarby, które tkwią w ukryciu, nie istnieją", jak trafnie napisała znawczyni dziejów muzeum Czapskich, prof. Maria Kocójowa.¹

Taka właśnie konstatacja stała się przesłanką powołania do istnienia w roku 1997 Towarzystwa Przyjaciół Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego przez grono kilkudziesięciu osób, składające się z wybitnych postaci ze świata kultury, z osób związanych z Muzeum Narodowym a w szczególności z Gabinetem Numizmatycznym i wreszcie z potomków Emeryka i ich rodzin. Jak głosi Statut Towarzystwa, celem jego jest działanie na rzecz: "a) szerokiego udostępniania zbiorów Rodziny Czapskich w Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego przy ul. Piłsudskiego 10/12 w Krakowie w formie stałej ekspozycji jako realizacja postanowień zawartych w akcie darowizny gminie M.Kraków z dnia 12 marca 1903 roku, b) wspierania kolekcji i jej pomnażania, c) poszerzenia kolekcji o zbiory związane z działalnością członków Rodziny Czapskich zasłużonych dla Polski i jej kultury". Powołaniu Towarzystwa towarzyszył ogromny optymizm, którego źródłem była przede wszystkim deklaracja ówczesnego dyrektora Muzeum Narodowego, Tadeusza Chruścickiego, wyrażona w przemówieniu na otwarciu pierwszej z wspomnianych wyżej wystaw w Arsenale i zapisana w jej katalogu: "Muzeum Narodowe w Krakowie - mówił i pisał dyrektor Chruścicki - zaprasza do zwiedzania wystawy poświęconej Emerykowi Hutten-Czapskiemu, którą urządziliśmy w Sali Arsenału Muzeum Czartoryskich, bo przywrócenie pełnych funkcji muzealnych pałacykowi i pawilonowi muzealnemu Emeryka Hutten-Czapskiego będzie musiało potrwać jeszcze jakiś czas. Restaurację i wyposażenie tych gmachów we współczesne zabezpieczenia i ułatwienia dla zwiedzających planujemy zakończyć przed rokiem 2003, od kiedy to wielkie dzieło Emeryka Hutten-Czapskiego, w jego właściwej siedzibie cieszyć będzie nas wszystkich przez długie lata codziennie". ² Członek założyciel Towarzystwa, inż.arch. Jacek Budyn przygotował zaakceptowany przez dyrekcję Muzeum Narodowego program prac remontowych i ponownej adaptacji części pomieszczeń do celów stałej ekspozycji. Wszystko wydawało się zmierzać w dobrym kierunku. Niestety lata późniejsze nie potwierdziły ani deklaracji dyr. Chruścickiego ani optymizmu członków Towarzystwa. Wolniejsze niż przewidywano terminy realizacji prac remontowych w innych gmachach muzealnych, z powodu których pałac Czapskich oprócz innych funkcji pełni również funkcję magazynu sztuki średniowiecznej; chroniczny brak funduszy na inwestycje w muzealną infrastrukturę, priorytety dla przedsięwzięć muzealniczych traktowanych jako ważniejsze lub bardziej spektakularne i inne jeszcze względy sprawiają, że dziś, w roku 2003, w stulecie ofiarowania zbiorów gminie miasta Krakowa, znajdujemy się niemal równie daleko od spełnienia podstawowego statutowego celu Towarzystwa jak przed sześciu laty, w chwili jego tworzenia.

Tym ważniejsza jest przeto rola Towarzystwa, nie tylko jako wyraziciela woli założyciela i patrona muzeum oraz jego spadkobierców, lecz jako instytucji przypominającej o istotnej potrzebie społecznej. "Ojczyzno! Nie mogłam Cię obronić, niech Cię przynajmniej uwiecznię"³ - brzmiała dewiza księżnej Izabeli Czartoryskiej, której hołdowali liczni kolekcjonerzy i mecenasi epoki zaborów. Emeryk Hutten-Czapski zapewne podpisałby się pod nią. Czy dziś, w okresie nadzwyczajnego przyspieszenia historycznego a zarazem przyspieszonego zapominania o historii dewiza ta straciła wszelką aktualność? Przeciwnie!

Fragment wystawy numizmatyczno-sfragistycznej na parterze pawilonu Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego (Oddz. MNK), 1939 r.

Warto dziś wyobrazić sobie, czym mogłaby być nowoczesna ekspozycja, skoncentrowana przede wszystkim na tym, co stanowi rdzeń i istotę zbiorów Czapskiego, to jest na numizmatach, ale uzupełniona o inne składniki jego kolekcji. Ekspozycja, pokazująca zabytki numizmatyczne w należyty sposób, w powiększeniach pozwalających dostrzec szczegół i docenić walor artystyczny i rzemieślniczy i umieszczająca je we właściwie dobranym kontekście historycznym i artystycznym - rycin, map, podobizn postaci, odczytanej symboliki, historycznej anegdoty itp. Takie wystawy - dalece różniące się od niegdyś pokazywanych nudnych rządków metalowych krążków, ku którym pochylają się jedynie specjaliści - można dziś oglądać w wielu europejskich muzeach i mają one ogromny walor poznawczy i dydaktyczny. W takiej prezentacji obecny mógłby i powinien być również wątek biograficzny założyciela - postaci niezmiernie interesującej, szczególnie właśnie dziś, w okresie przełamywania europejskich barier i troski o tożsamość. Czapski, lojalista i ugodowiec, przez trzydzieści lat oddany urzędnik administracji carskiej dochodzący do wysokich urzędów wicegubernatora Petersburga i dyrektora lasów państwowych, wielokrotnie odznaczany, Czapski - "zruszczony Polak", jak pisze o nim wnuczka, obracający się w kosmopolitycznych kręgach bałtyckiej arystokracji, dla której "narodowość... była sprawą nieistotną, omal nieistniejącą... wychowanej i kształconej przez francuskich emigrantów, angielskie guwernantki, niemieckich fechmistrzów, włoskich metrów tańca i śpiewu"⁴ - który z wiekiem dojrzewa jako polski patriota i znaczną część życia i majątku poświęca na ratowanie z dziejowej katastrofy ojczystych pamiątek po to, by na koniec ofiarować je narodowi.

Co więcej - zgodnie z przyjętym przez Muzeum Narodowe programem przyszłego zagospodarowania pałacyku przy ul. Piłsudskiego jak i zgodnie z celami Towarzystwa Przyjaciół Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego, w budynku tym mają również znaleźć przystań pamiątki po innych członkach rodziny Czapskich zasłużonych dla kultury narodowej, a zwłaszcza po wnuku Emeryka, Józefie. Jest tam przewidziane miejsce dla aranżacji pokoju, w którym Józef Czapski spędził pół wieku swego niezwykłego życia w domu należącym do "Kultury" w Maisons Laffitte. Wszystkie sprzęty z tego pokoju - pracowni a przede wszystkim ponad 250 tomów wciąż nie odczytanego dziennika, zostały darowane Muzeum przez spadkobierczynię Józefa Czapskiego, Elżbietę Łubieńską. Czapski wielki malarz i pisarz, żołnierz trzech wojen odznaczony Virtuti Militari i pacyfista, człowiek gorącej wiary i dramatycznego wątpienia, przyjaciel artystów, myślicieli i polityków, którzy naznaczyli oblicze stulecia, zarazem odczuwający okrucieństwo czasu bardziej dotkliwie, niż najmniejsi i najbardziej uciśnieni, Czapski, miłośnik kultury rosyjskiej i autor Na nieludzkiej ziemi, niezwykły i niezastąpiony świadek XX stulecia cudem ocalony z burz dziejowych, które przetaczały się nad jego głową, Czapski - jeden ze Sprawiedliwych, jak o nim pisał Adam Zagajewski, który miał prawo sądzenia, lecz z niego nie skorzystał⁵ , Czapski, którego wielowymiarowej, żywej osobowości nie da się zamknąć, znieruchomić w żadnym muzeum - jednak na muzeum zasługuje. "Na pewno kiedyś powstanie - pisał Wojciech Karpiński - muzeum Czapskiego, z konkretnym adresem, z eksponatami na ścianach, w gablotach, na bibliotecznych półkach. Byłoby spłatą społecznego długu wobec niezwykłej osoby i znakomitego dzieła, aby nastąpiło to możliwie prędko... Zanim otrzymam kartonik z zaproszeniem na otwarcie muzeum Czapskiego - gdzie to będzie: w gmachu Muzeum Hutten-Czapskich w Krakowie ofiarowanym wspaniałomyślnie miastu przez jego dziada (tam złożony został bezcenny depozyt, dziennik artysty zawierający tysiące szkiców i rysunków, rozważania o życiu i sztuce, wrażenia z wystaw i muzeów)? W Warszawie, gdzie Muzeum Narodowe trzyma pod dachem w piombi (niczym Casanovę) znakomitą kolekcję przedwojennych i powojennych jego dzieł? W Szwajcarii, gdzie istnieje najbogatszy zbiór jego obrazów u kilku fanatycznych kolekcjonerów? We Francji, gdzie mieszkał najdłużej i gdzie najwięcej jego obrazów powstało?..."⁶

Jeśli udałoby się powiązać w przyszłej ekspozycji osoby dziada i wnuków - bo trzeba też wspomnieć o siostrze Józefa, Marii, pisarce i znawczyni Mickiewicza i o jego kuzynie, Emeryku juniorze, który na powojennej emigracji zdołał skompletować niemałą kolekcję poloników, zwłaszcza map i rycin, co częściowo drogą darowizny dokonanej przez spadkobierców a częściowo drogą zakupu znalazły się w posiadaniu Muzeum Narodowego - jej walor dydaktyczny ( w najlepszym sensie tego słowa) wzrósłby dodatkowo. Ekspozycja taka (poza, powtarzam, swym zasadniczym i podstawowym trzonem numizmatycznym) mogłaby dać szkic do portretu kilkorga wybitnych Polaków, bardzo różnych zarówno charakterem jak i zainteresowaniami i drogami życiowymi - choć wyrosłych z jednego rodzinnego pnia. A zarazem, przy tych różnicach, posiadających wiele wspólnego: najszersze europejskie horyzonty kulturalne, bezinteresowność, nieostentacyjny głęboki patriotyzm. I choć każdy z nich prowadził własne życie i tworzył własne dzieło, przecież pozostawali w jakiejś tajemnej więzi i dali trwałe świadectwo życia i pracy - uporczywej, ciągłej i twórczej, pomimo dziejowych burz, które nimi miotały a spośród których unieśli nie tylko głowy ale też honor i własną suwerenność. Każdy z nich pozostawił swą spuściznę jako dar. W przypadku Emeryka seniora jest to dar szczególnie bogaty, świadomie budowany i ofiarowany, dar, który - jak świadczy ta wystawa - pociągnął za sobą wiele innych i wciąż pociąga. Nie tylko w postaci kolekcji numizmatycznych. Dar Emeryka seniora był bowiem ważną inspiracją dla tak niezwykłego w swej hojności, walorach architektonicznych i ekspozycyjnych przedsięwzięcia, jakim jest Centrum Sztuki i Techniki japońskiej Manggha ofiarowane Muzeum Narodowemu w Krakowie - a tym samym miastu i społeczeństwu - przez Andrzeja Wajdę i Krystynę Zachwatowicz - Wajdę oraz powołaną przez nich Fundację Kyoto-Kraków. Oboje ofiarodawcy są zresztą czynnymi członkami Towarzystwa. Wracając jednak do Muzeum Czapskich: wiadomo mi, że o jeszcze więcej darów mogłoby ono - a wraz z nim Muzeum Narodowe i całe społeczeństwo wzbogacić się - gdyby mu przywrócono jedną z podstawowych muzealnych funkcji, jaką jest udostępnianie zbiorów. Dar jest wtedy prawdziwy, gdy jest bezinteresowny. Ale taki właśnie, bezinteresowny dar winien budzić szczególne poczucie zobowiązania. Obyśmy wszyscy, a zwłaszcza ci, którym ów dar powierzono i ci, którzy się o los jego troszczą, potrafili temu zobowiązaniu sprostać.

Przypisy:

1. "Tygodnik Powszechny" 27, 2 lipca 2000 r.

2. Emeryk Hutten-Czapski wystawa kolekcji w stulecie śmierci, Muzeum Narodowe w Krakowie 1997, s.7.

3. Maria Kocójowa, "Pamiątkom ojczystym ocalonym z burzy dziejowej", Wydawnictwo Literackie, Kraków 1978, s. 286.

4. Maria Czapska, Europa w rodzinie, Libella, Paryż 1970, s. 41 i 44.

5. Adam Zagajewski, Piłowanie i błysk, w: Obrona żarliwości, a5, Kraków 2002, s. 79.

6. Wojciech Karpiński, Muzeum Czapskiego, w: Portret Czapskiego, Wyd. Dolnośląskie, Wrocław 1996, s 200-201.

Rozdział I

Postanowienia ogólne

§ 1

Stowarzyszenie o nazwie Towarzystwo Przyjaciół Muzeum im.Emeryka Hutten-Czapskiego, zwane dalej Towarzystwem, jest dobrowolnym, samorządnym i trwałym zrzeszeniem o zasięgu działania międzynarodowym. Siedziba Towarzystwa mieści się w Krakowie przy ul.Piłsudskiego 12.

§ 2

Towarzystwo działa na podstawie obowiązującego prawa o stowarzyszeniach oraz niniejszego statutu, posiada osobowość prawną i jest upoważnione do prowadzenia działalności gospodarczej. Czas trwania Towarzystwa nie jest ograniczony.

Rozdział II

Cele oraz sposoby i środki ich realizacji

§ 3

Celem Towarzystwa jest działanie na rzecz:

1. szerokiego udostępniania zbiorów Rodziny Czapskich w Muzeum im.Emeryka Hutten-Czapskiego przy ul. Piłsudskiego 10/12 w Krakowie w formie stałej ekspozycji jako realizacja postanowień zawartych w akcie darowizny gminie M.Kraków z dnia 12 marca 1903 roku,
2. wspierania kolekcji i jej pomnażania,
3. poszerzenia kolekcji o zbiory związane z działalnością członków Rodziny Czapskich zasłużonych dla Polski i jej kultury.

§ 4

Cele powyższe będą realizowane przez:

1. współdziałanie w organizowanie i utrzymaniu w Muzeum im.Emeryka Hutten-Czapskiego ekspozycji zbiorów kolekcjonera,
2. pomoc w wystawianiu w Muzeum spuścizny Rodziny Czapskich zarówno w postaci zebranych przedmiotów kultury materialnej jak i wytworów działalności artystycznej ,
3. prowadzenie działalności naukowo-badawczej związanej ze zbiorami Rodziny Czapskich i jej wspieranie,
4. prowadzenie działalności wydawniczej związanej z celami Towarzystwa,
5. udzielanie członkom Towarzystwa wszechstronnej pomocy w działalności naukowej oraz prezentowanie ich opinii, potrzeb i uprawnień wobec władz oraz różnych instytucji i organizacji krajowych i zagranicznych,
6. współdziałanie z Dyrekcją Muzeum Narodowego w Krakowie oraz Gminą Miasta Krakowa w zakresie wynikającym z celów Towarzystwa.

§ 5

Towarzystwo może zatrudniać pracowników do prowadzenia swych spraw.

Rozdział III

Członkowie, ich prawa i obowiązki

§ 6

Członkowie Towarzystwa dzielą się na członków założycieli, zwyczajnych, honorowych i wspierających.

§ 7

Tytuł członków założycieli noszą członkowie, którzy złożyli podpisy na akcie inicjującym utworzenie Towarzystwa w dniu 15 listopada 1996 r.

§ 8

1. Członkiem zwyczajnym może być osoba pełnoletnia, która uzyskała poparcie dwóch członków zwyczajnych wprowadzających, podpisała deklarację członkowską i została przyjęta przez Zarząd zwykłą większością głosów w drodze uchwały.
2. Członkami wprowadzającymi mogą być członkowie założyciele Towarzystwa lub inne osoby, które należą do Towarzystwa przynajmniej dwa lata.
3. Członkowie zwyczajni mają prawo:
   1. korzystania z czynnego i biernego prawa wyborczego do władz Towarzystwa,
   2. zgłaszania wniosków i propozycji oraz wypowiadania opinii w sprawie działalności Towarzystwa,
   3. udziału w zebraniach, odczytach, konferencjach, kursach, wycieczkach i innych imprezach organizowanych przez Towarzystwo,
   4. otrzymywania wydawnictw Towarzystwa po cenach ulgowych,
   5. korzystania z pomocy Towarzystwa w podwyższaniu kwalifikacji zawodowych i naukowych oraz ochronie praw autorskich i zawodowych,
   6. posiadania legitymacji oraz noszenia odznaki Towarzystwa.

4. Członkowie zwyczajni mają obowiązek:
   1. przestrzegania postanowień statutu i uchwał władz Towarzystwa,
   2. aktywnego udziału w realizacji celów Towarzystwa,
   3. regularnego uiszczania składek członkowskich.

5. Członkostwo zwyczajne ustaje na skutek:
   1. pisemnego zgłoszenia o wystąpieniu na ręce Zarządu Towarzystwa,
   2. wykluczenia uchwałą Zarządu za działalność sprzeczną ze statutem oraz uchwałami Towarzystwa,
   3. w wypadku zalegania ze składkami przez okres dłuższy niż jeden rok.

   Od uchwały Zarządu w przedmiocie wykluczenia członkowi służy odwołanie do Walnego Zebrania Członków lub zebrania delegatów na co najmniej 21 dni przed ich terminem. Uchwała powyższych organów jest ostateczna.

6. Osoba wykluczona może być przyjęta do Towarzystwa na warunkach nowo wstępującego, nie wcześniej jednak niż po upływie 5 lat od daty wykluczenia.
7. Członkiem honorowym może być osoba pełnoletnia przyjęta uchwałą Zarządu zwykłą większością głosów na wniosek dwóch członków wprowadzających, prowadząca działalność na rzecz Towarzystwa.
8. Członkostwo członka honorowego ustaje w przypadkach określonych w § 8 pkt. 5 lit.a i b. Tryb odwoławczy dotyczący członków zwyczajnych stosuje się odpowiednio.
9. Członkiem wspierającym może być osoba fizyczna pełnoletnia lub osoba prawna przyjęta na mocy uchwały Zarządu zwykłą większością głosów i deklarująca Towarzystwu pomoc finansową.
10. Członek wspierający-osoba prawna, działa w Towarzystwie przez swego przedstawiciela.
11. Członkom wspierającym i honorowym przysługują wszystkie prawa członków zwyczajnych z wyjątkiem biernego i czynnego prawa wyborczego.
12. Członkostwo wspierające ustaje w przypadkach określonych w § 8 lit.a i b, tryb odwoławczy dotyczący członków zwyczajnych stosuje się odpowiednio.

§ 9

Cudzoziemcy, także nie mający miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mogą wstępować do Towarzystwa.

Rozdział IV

Władze Towarzystwa

§ 10

Władzami Towarzystwa są:

1. Walne Zebranie Członków lub Zebranie Delegatów,
2. Zarząd,
3. Komisja Rewizyjna.

§ 11

Kadencja wszystkich władz wybieralnych Towarzystwa trwa cztery lata.

§ 12

Uchwały wszystkich władz Towarzystwa zapadają zwykłą większością głosów przy obecności co najmniej połowy członków uprawnionych do głosowania, jeżeli dalsze postanowienia statutu nie stanowią inaczej.

§ 13

Walne Zebrania członków dzielą się na zwyczajne i nadzwyczajne. Walne Zebranie zwołuje Prezes Towarzystwa, a to: zwyczajne nie później niż do 15 marca każdego roku kalendarzowego, zaś nadzwyczajne w ciągu 14 dni od daty decyzji Zarządu lub żądania Komisji Rewizyjnej względnie na pisemny wniosek co najmniej 2/3 członków Towarzystwa.

§ 14

O Walnym Zebraniu winni być na 7 dni przed terminem powiadomieni pisemnie wszyscy członkowie Towarzystwa. Walne Zebranie po upływie 30 minut od pierwszego terminu na który jest zwołane, w drugim terminie ma prawo podejmować uchwały bez względu na ilość obecnych członków.

§ 15

Do kompetencji Walnego Zebrania należy:

1. uchwalanie ogólnego programu i wytycznych działalności Towarzystwa,
2. rozpatrywanie i zatwierdzanie sprawozdań z działalności Zarządu i Komisji Rewizyjnej,
3. udzielanie na wmiosek Komisji Rewizyjnej absolutorium ustępującemu Zarządowi,
4. wybór prezesa, członków Zarządu i Komisji Rewizyjnej w głosowaniu tajnym lub jawnym w zależności od podjętej w tym przedmiocie uchwały,
5. podejmowanie uchwał we wszystkich sprawach związanych ze statutową działalnością Towarzystwa,
6. podejmowanie uchwał w sprawie zmian statutu oraz rozwiązania się Towarzystwa,
7. rozpatrywanie odwołań od uchwał władz Towarzystwa,
8. nadawanie godności członka honorowego,
9. podejmowanie innych uchwał, które wymagają zgody Walnego Zebrania.

§ 16

Uchwały na Walnym Zebraniu zapadają zwykłą większością głosów, przy czym zmiana statutu , odwołanie prezesa, członków Zarządu i Komisji Rewizyjnej oraz rozwiązanie Towarzystwa wymaga bezwzględnej większości przy obecności połowy członków Towarzystwa w pierwszym terminie, w drugim terminie wymóg obecności przynajmniej połowy członków nie obowiązuje

§ 17

Udział w Walnym Zebraniu mają członkowie zwyczajni Towarzystwa oraz z głosem doradczym członkowie wspierający, honorowi i zaproszeni goście. Każdemu członkowi przysługuje jeden głos.

§ 18

Jeżeli ilość członków przekroczy liczbę pięćdziesięciu, Walne Zebranie może zostać wówczas zastąpione przez Zebranie Delegatów na mocy uchwały Walnego Zebrania Członków. Tryb wyboru delegatów określi regulamin uchwalony przez Zarząd

§ 19

Zarząd składa się z 3 do 7 członków wybieranych przez Walne Zebranie w głosowaniu tajnym na 4 lata. Członkowie Zarządu wybierają spośród siebie skarbnika, a w razie potrzeby wiceprezesa, zastępcę skarbnika i sekretarza. Prezesa powołuje i odwołuje Walne Zebranie na 4 letnią kadencję.

§ 20

Posiedzenie Zarządu zwołuje Prezes lub wiceprezes. Uchwały zapadają większością głosów a w razie równości rozstrzyga głos przewodniczącego zebrania.

§ 21

Zarząd konstytuuje się na pierwszym po wyborach zebraniu. Zarząd zbiera się w miarę potrzeby, nie rzadziej jednak niż raz na pół roku.

§ 22

Do kompetencji Zarządu należy:

1. przyjmowanie i wykluczanie członków Towarzystwa,
2. reprezentowanie Towarzystwa na zewnątrz i działanie w jego imieniu przez co najmniej dwóch członków Zarządu łącznie,
3. kierowanie bieżącą pracą Towarzystwa ,
4. ustalanie wysokości składek członkowskich,
5. sporządzanie sprawozdań rocznych, budżetu i bilansu celem przedłożenia ich Walnemu Zebraniu,
6. ewentualne powołanie Rady Naukowej Towarzystwa jako organu pomocniczego dla realizacji celów Towarzystwa określonych w par. 4 lit. c, d, e.

§ 23

Komisja Rewizyjna składa się z 3 członków wybranych przez Walne Zgromadzenie na 4 lata. Komisja Rewizyjna wybiera spośród siebie przewodniczącego. Do kompetencji Komisji Rewizyjnej należy:

1. kontrola bieżącej pracy Towarzystwa,
2. składanie wniosków w przedmiocie absolutorium na Walnym Zebraniu,
3. występowanie z wnioskiem o zwołanie Walnego Zebrania,
4. składanie sprawozdań ze swych czynności.

§ 24

W razie zmniejszenia się składu władz towarzystwa wymienionych w § 10 pkt. 2 i 3 w czasie trwania kadencji, uzupełnienie ich składu może nastąpić w drodze ich kooptacji. Kooptacji dokonują pozostali członkowie danego organu. W tym trybie można powołać nie więcej niż połowę składu organu.

Rozdział V

Majątek i dochody Towarzystwa

§ 25

Majątek Towarzystwa powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, dochodów z własnej działalności i dochodów z majątku Towarzystwa oraz ofiarności publicznej.

§ 26

Funduszami i majątkiem Towarzystwa zarządza Zarząd. Do reprezentowania Towarzystwa w sprawach majątkowych i zaciągania zobowiązań majątkowych upoważniony jest Prezes lub wiceprezes jednoosobowo, bądź dwóch innych członków Zarządu działających łącznie.

§ 27

Towarzystwo może prowadzić własną działalność gospodarczą we wszystkich dziedzinach prawem dozwolonych. Może również wyodrębnić organizacyjnie specjalny pion do prowadzenia działalności gospodarczej.

Rozdział VI

Zmiany statutu i rozwiązywanie Towarzystwa

§ 28

Uchwały w sprawie zmiany statutu i rozwiązania Towarzystwa podejmuje Walne Zebranie według zasad określonych w paragrafie 16.

§ 29

Podejmując uchwałę o rozwiązaniu towarzystwa, Walne Zebranie określa sposób jego likwidacji oraz przeznaczenia majątku Towarzystwa.

§ 30

W sprawach nie uregulowanych niniejszym statutem mają zastosowanie przepisy Prawa o stowarzyszeniach.